{"id":10668,"date":"2015-12-10T13:49:33","date_gmt":"2015-12-10T12:49:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.infosadowne.boo.pl\/?p=10668"},"modified":"2015-12-10T13:49:33","modified_gmt":"2015-12-10T12:49:33","slug":"anoreksja-i-bulimia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/info.sadowne.pl\/?p=10668","title":{"rendered":"Anoreksja i bulimia"},"content":{"rendered":"

\"waga\"\u2013 przyczyny, objawy i skutki.<\/strong><\/p>\n

Anoreksja<\/strong> \u2013 czyli jad\u0142owstr\u0119t psychiczny, to choroba o pod\u0142o\u017cu psychicznym. Objawia si\u0119 siln\u0105 obaw\u0105 przed utyciem, prowadz\u0105c\u0105 do unikania jedzenia. Osoby chore postrzegaj\u0105 siebie jako du\u017co grubsze i brzydsze ni\u017c s\u0105 w rzeczywisto\u015bci, nierzadko czuj\u0105 wstr\u0119t do w\u0142asnego cia\u0142a i maj\u0105 zani\u017cone poczucie w\u0142asnej warto\u015bci. Cz\u0119sto te\u017c stwierdzaj\u0105, \u017ce s\u0105 syte, zanim zaczn\u0105 je\u015b\u0107. Jednym z kryteri\u00f3w rozpoznawczych anoreksji jest spadek nale\u017cnej masy cia\u0142a o ponad 15%.<\/p>\n

\"AT1\"Choroba dotyczy g\u0142\u00f3wnie dziewcz\u0105t<\/strong> (95%), a szczyt zachorowa\u0144 przypada na 13-14 i 17-18 rok \u017cycia. Zazwyczaj s\u0105 to bardzo dobre uczennice, ale uparte w swoich przekonaniach i skoncentrowane na sobie. Wraz z rozwojem choroby staj\u0105 si\u0119 pedantyczne i drobiazgowe. Prawie wy\u0142\u0105cznie zajmuj\u0105 si\u0119 problemami \u017cywienia i liczeniem kalorii. Staj\u0105 si\u0119 z\u0142o\u015bliwe dla otoczenia, twarde i narzucaj\u0105ce wszystkim swoj\u0105 wol\u0119. Ubytek masy cia\u0142a przyjmuj\u0105 z satysfakcj\u0105 i ci\u0105gle uwa\u017caj\u0105, \u017ce s\u0105 za grube, nie przejawiaj\u0105 zainteresowania p\u0142ci\u0105 przeciwn\u0105, unikaj\u0105 towarzystwa r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w, koncentruj\u0105 si\u0119 na nauce i zaj\u0119ciach ruchowych. Odrzucaj\u0105 potrzeb\u0119 leczenia, uwa\u017caj\u0105, \u017ce s\u0105 zdrowe, czerpi\u0105c z osi\u0105ganej \u201ew\u0142adzy nad sob\u0105\u201d du\u017co osobistego zadowolenia.<\/em><\/p>\n

Dla obni\u017cenia masy cia\u0142a chorzy stosuj\u0105 r\u00f3\u017cne metody:<\/strong><\/p>\n

– radykalne ograniczenie ilo\u015bci spo\u017cywanego pokarmu, po\u0142\u0105czone z okresowymi g\u0142od\u00f3wkami,<\/p>\n

– stosowanie \u015brodk\u00f3w przeczyszczaj\u0105cych i moczop\u0119dnych,<\/p>\n

– prowokowanie wymiot\u00f3w po ka\u017cdym posi\u0142ku,<\/p>\n

– du\u017cy wysi\u0142ek fizyczny w celu zu\u017cycia kalorii.<\/p>\n

Dlaczego g\u0142\u00f3wnie choruj\u0105 dziewcz\u0119ta?<\/strong><\/p>\n

Wyja\u015bnienie fizjologiczno \u2013 psychologiczne jest nast\u0119puj\u0105ce: w okresie dojrzewania ch\u0142opcy fizycznie rozwijaj\u0105 si\u0119 inaczej od dziewczynek. U ch\u0142opc\u00f3w przybieranie na wadze objawia si\u0119 przyrostem masy mi\u0119\u015bniowej. U dziewcz\u0105t te\u017c nast\u0119puje rozrost masy mi\u0119\u015bniowej, ale przybieranie na wadze nast\u0119puje g\u0142\u00f3wnie dzi\u0119ki tkance t\u0142uszczowej, przede wszystkim na brzuchu i biodrach. Media lansuj\u0105 szczup\u0142\u0105 sylwetk\u0119, dlatego dodatkowe kilogramy prowadz\u0105 do nieprawid\u0142owej samooceny, niezadowolenie z siebie prowadzi do obsesyjnego my\u015blenia o jedzeniu i strachu przed przybieraniem na wadze. Wiele nastolatek jest przekonanych, \u017ce \u0142adna figura pomo\u017ce im zdoby\u0107 dobr\u0105 prac\u0119, znale\u017a\u0107 ch\u0142opaka, zapewni sympati\u0119 r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w oraz pozycj\u0119 w rodzinie. Cz\u0119\u015b\u0107 kobiet cierpi\u0105cych z powodu anoreksji boi si\u0119 dojrza\u0142o\u015bci fizycznej i psychicznej. W wyniku unikania jedzenia sylwetka pozostaje podobna do dziecka przed okresem pokwitania, miesi\u0105czka nie pojawia si\u0119.<\/p>\n

Teorie dotycz\u0105ce choroby:<\/strong><\/p>\n

    \n
  1. Czynniki biologiczne \u2013 nieprawid\u0142owe funkcjonowanie podwzg\u00f3rza i neuroprzeka\u017anik\u00f3w.<\/li>\n
  2. Nieprawid\u0142owe zwi\u0105zki w rodzinie np. gdy rodzice kompensuj\u0105 swoje frustracje i niezadowolenia z w\u0142asnego \u017cycia nadmiernym przywi\u0105zaniem do dziecka, szczeg\u00f3lnie dominuj\u0105ca matka, kt\u00f3ra otacza c\u00f3rk\u0119 nadmiern\u0105 opiek\u0105 z nieod\u0142\u0105cznym wmuszaniem jedzenia. Jest regu\u0142\u0105, \u017ce anoreksja pojawia si\u0119 w tych rodzinach, w kt\u00f3rych rodzice nie umieli ze sob\u0105 otwarcie rozmawia\u0107 i unikali ujawniania wszelkich konflikt\u00f3w. Gdy pojawiaj\u0105 si\u0119 pierwsze objawy chorobowe u c\u00f3rki, maj\u0105 one wp\u0142yw na atmosfer\u0119 w domu. Je\u015bli dziecko zaczyna je\u015b\u0107 i przestaje traci\u0107 na wadze, wraca harmonia, je\u015bli zn\u00f3w przestaje je\u015b\u0107 \u2013 u rodzic\u00f3w troska przeradza si\u0119 we frustracj\u0119 i przygn\u0119bienie.<\/li>\n<\/ol>\n

    Zmiany patofizjologiczne towarzysz\u0105ce anoreksji wynikaj\u0105 z niedo\u017cywienia organizmu. Zalicza si\u0119 do nich:<\/strong><\/p>\n

    – niskie, nieregularne t\u0119tno i niskie ci\u015bnienie krwi,<\/p>\n

    – niski poziom cukru we krwi,<\/p>\n

    – zatrzymanie miesi\u0105czkowania u dziewcz\u0105t,<\/p>\n

    – obni\u017cenie ciep\u0142oty cia\u0142a,<\/p>\n

    – niedob\u00f3r estrogenu towarzysz\u0105cy zatrzymaniu miesi\u0105czki, przyczynia si\u0119 do zrzeszotowacenia ko\u015bci, a co za tym idzie do zwi\u0119kszenia ryzyka z\u0142ama\u0144,<\/p>\n

    – wyst\u0119puj\u0105 zaburzenia pracy nerek, odwodnienie organizmu,<\/p>\n

    – twarz wygl\u0105dem przypomina pyszczek wiewi\u00f3rki (obrz\u0119k gruczo\u0142\u00f3w \u015blinowych, puco\u0142owato\u015b\u0107 w okolicy ko\u015bci policzkowych, odstaj\u0105ce uszy),<\/p>\n

    – sk\u00f3r\u0119 pokrywa meszek, jak u niemowlaka. Wyniszczaj\u0105ca g\u0142od\u00f3wka powa\u017cnie zniekszta\u0142ca r\u00f3wnie\u017c struktur\u0119 osobowo\u015bci, a co za tym idzie \u2013 wp\u0142ywa destrukcyjnie na psychik\u0119, bowiem niedo\u017cywienie powoduje zmiany biochemiczne, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na procesy my\u015blowe, uczuciowe i ca\u0142e zachowanie.<\/p>\n

    Anoreksja jest zatem z\u0142o\u017con\u0105 jednostk\u0105 chorobow\u0105<\/strong>, w kt\u00f3rej czynniki biologiczne splataj\u0105 si\u0119 z psychicznymi. Jest chorob\u0105 \u015bmierteln\u0105, a przede wszystkim bardzo podst\u0119pn\u0105. Osobie dotkni\u0119tej ni\u0105 wydaje si\u0119 \u015bwietn\u0105 przyjaci\u00f3\u0142k\u0105, a nie dolegliwo\u015bci\u0105, kt\u00f3rej trzeba si\u0119 pozby\u0107. Najtrudniejsza i najbardziej bolesna jest sytuacja rodziny \u2013 bliscy wiedz\u0105, \u017ce z chorym dzieje si\u0119 co\u015b niedobrego, ale nie s\u0105 w stanie go zrozumie\u0107 i mu pom\u00f3c. Wszelkie pr\u00f3by perswazji, ze wszech miar uzasadnione i dokonywane w dobrej wierze, s\u0105 na etapie nieu\u015bwiadomienia sobie problemu przez chorego raczej bezowocne.<\/p>\n

    Bulimia to dos\u0142ownie krowi g\u0142\u00f3d<\/strong>. Podobnie jak anoreksja, jest r\u00f3wnie\u017c z\u0142o\u017conym procesem zaburze\u0144 zachowania. S\u0105 to okresowe napady \u017car\u0142oczno\u015bci z utrat\u0105 kontroli nad ilo\u015bci\u0105 spo\u017cywanych pokarm\u00f3w.<\/p>\n

    Bulimia pojawia si\u0119 cz\u0119sto u os\u00f3b, kt\u00f3re czuj\u0105 si\u0119 osamotnione i niekochane. Jedzenie jest dla nich namiastk\u0105 mi\u0142o\u015bci, ma zrekompensowa\u0107 negatywne uczucia. Przejadanie si\u0119 u niekt\u00f3rych jest zwi\u0105zane ze stresuj\u0105cymi wydarzeniami \u017cyciowymi: pokarm powoduje wydzielanie w m\u00f3zgu serotoniny, kt\u00f3ra poprawia samopoczucie, u\u0142atwia odpr\u0119\u017cenie i wypoczynek.<\/p>\n

    Na bulimi\u0119 choruj\u0105 osoby o niskiej samoocenie, a tak\u017ce kobiety, kt\u00f3re obawiaj\u0105 si\u0119 seksu. Oty\u0142o\u015bci\u0105 wysy\u0142aj\u0105 sygna\u0142: \u201eNie jestem atrakcyjna, nie chc\u0119 relacji seksualnych\u201d.<\/p>\n

    Objawy bulimii:<\/strong><\/p>\n

    – objadanie si\u0119 potrawami s\u0142odkimi, wysokokalorycznymi, o konsystencji u\u0142atwiaj\u0105cej szybkie jedzenie; po\u017cywienie jest najcz\u0119\u015bciej chciwie po\u0142ykane,<\/p>\n

    – poczucie braku kontroli podczas objadania si\u0119,<\/p>\n

    – szybkie opr\u00f3\u017cnianie \u017co\u0142\u0105dka poprzez regularne wywo\u0142anie wymiot\u00f3w, stosowanie \u015brodk\u00f3w przeczyszczaj\u0105cych i moczop\u0119dnych,<\/p>\n

    – co najmniej dwie sesje objadania si\u0119 i przeczyszczania na tydzie\u0144 przez trzy miesi\u0105ce,<\/p>\n

    – trwa\u0142a, przesadna troska o mas\u0119 i wymiary cia\u0142a.<\/p>\n

    Je\u017celi bulimia nie jest leczona, mo\u017ce na skutek wywo\u0142ania wymiot\u00f3w prowadzi\u0107 do wa\u017cnych powik\u0142a\u0144 takich, jak:<\/strong><\/p>\n

    – odwodnienie organizmu i brak r\u00f3wnowagi elektrolitycznej (szczeg\u00f3lnie brak potasu i magnezu),<\/p>\n

    – post\u0119puj\u0105ce uszkodzenia funkcji nerek,<\/p>\n

    – hipoglikemia (niski poziom cukru we krwi),<\/p>\n

    – refluks (odwr\u00f3cona perystaltyka g\u00f3rnego odcinka przewodu pokarmowego).<\/p>\n

    Bulimia, podobnie jak anoreksja, wywiera negatywny wp\u0142yw na psychik\u0119, powoduj\u0105c:<\/strong><\/p>\n

    – poczucie podporz\u0105dkowania si\u0119 jedzeniu,<\/p>\n

    – poczucie samotno\u015bci w grupie,<\/p>\n

    – zaburzenia obrazu w\u0142asnej osoby,<\/p>\n

    – cechy uzale\u017cnienia (po objedzeniu si\u0119 nast\u0119puj\u0105 wymioty celem zmniejszenia bolesnego uczucia rozd\u0119cia \u017co\u0142\u0105dka i zmniejszenia poczucia sumienia, \u017ce za du\u017co zjad\u0142a),<\/p>\n

    – utrata panowania nad sob\u0105 (bulimia powstaje w wyniku braku kontroli nad ilo\u015bci\u0105 spo\u017cywanego pokarmu),<\/p>\n

    – zmienno\u015b\u0107 nastroj\u00f3w (impulsywno\u015b\u0107, apatia itp.),<\/p>\n

    – uzale\u017cnienia (niekt\u00f3rzy bulimicy s\u0105 na\u0142ogowcami uzale\u017cnionymi od \u015brodk\u00f3w uspokajaj\u0105cych, amfetaminy, kokainy czy alkoholu).<\/p>\n

    Leczenie tych zaburze\u0144 nie jest \u0142atwe.<\/strong> Istnieje wiele form psychologicznych takich, jak terapia rodzinna, indywidualna, modyfikacji zachowa\u0144, psychofarmakologiczna, grupowa, szpitalna i \u015brodowiskowa, jednak \u017cadna z wymienionych metod nie daje w pe\u0142ni po\u017c\u0105danego wyniku. Nawet wtedy, gdy wyniki terapii s\u0105 pozytywne, s\u0105 to okresy kr\u00f3tkotrwa\u0142e, poniewa\u017c zaburzenia te maj\u0105 tendencj\u0119 do nawrot\u00f3w.<\/p>\n

    Agata Tabor \u2013 piel\u0119gniarka szkolna<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    \u2013 przyczyny, objawy i skutki.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,1406,1408],"tags":[1410,1691],"class_list":["post-10668","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-newsy","category-czy-wiesz","category-zdrowie","tag-agata-tabor","tag-anoreksja-i-bulimia"],"views":2711,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10668","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10668"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10668\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10670,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10668\/revisions\/10670"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10668"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10668"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10668"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}