{"id":14439,"date":"2017-01-12T12:03:09","date_gmt":"2017-01-12T11:03:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.infosadowne.boo.pl\/?p=14439"},"modified":"2017-01-12T12:05:21","modified_gmt":"2017-01-12T11:05:21","slug":"dwudziestolecie-miedzywojenne","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/info.sadowne.pl\/?p=14439","title":{"rendered":"Dwudziestolecie&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-thumbnail wp-image-14441\" src=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali501-180x130.jpg\" alt=\"\" width=\"180\" height=\"130\" \/><\/strong><\/p>\n<p><strong>&#8230;mi\u0119dzywojenne.<\/strong><!--more--><\/p>\n<p>Dwudziestolecie mi\u0119dzywojenne zaznaczy\u0142o si\u0119 pewnym post\u0119pem gospodarczym, by\u0142 on jednak zbyt skromny i powolny. Podstaw\u0105 pozosta\u0142a gospodarka rolna.<\/p>\n<p>Na miejscu wypalonych zagr\u00f3d wystawiono nowe, w niekt\u00f3rych wsiach zlikwidowano serwituty, zosta\u0142 rozparcelowany folwark w Mrozowej Woli.\u00a0W obawie przed przymusow\u0105 parcelacj\u0105 administracja d\u00f3br, niegdy\u015b Zamoyskich, p\u00f3\u017aniej El\u017cbiety Kurnatowskiej, podj\u0119\u0142a pr\u00f3b\u0119 wprowadzenia w folwarku ko\u0142odzi\u0105\u017cskim gospodarki uprzemys\u0142owionej. Istnia\u0142a tam zreszt\u0105 od dawna gorzelnia.<\/p>\n<p>Przemys\u0142 mia\u0142 znaczenie tylko miejscowe.\u00a0Istnia\u0142y wi\u0119c drobne warsztaty rzemie\u015blnicze, ma\u0142e m\u0142yny pracuj\u0105ce na potrzeby wsi okolicznych, niewielki tartak przy stacji w Sadownem. Rozdrobniony handel znajdowa\u0142 si\u0119 w r\u0119kach prywatnych, g\u0142\u00f3wnie \u017cydowskich\u2026<\/p>\n<div id=\"attachment_14441\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali501.jpg\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-14441\" class=\"wp-image-14441 size-medium\" src=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali501-300x177.jpg\" width=\"300\" height=\"177\" srcset=\"https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali501-300x177.jpg 300w, https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali501.jpg 500w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-14441\" class=\"wp-caption-text\">\u015awi\u0119to sadzenia drzew w Sadownem w 1927 r. \u2013 dzieci szkolne przed budynkiem szko\u0142y powszechnej (dawniej mie\u015bci\u0142 si\u0119 w niej s\u0105d gminny). Dom sp\u0142on\u0105\u0142 we wrze\u015bniu 1939 r.<\/p><\/div>\n<p>W dziedzinie komunikacji i \u0142\u0105czno\u015bci najwa\u017cniejszym bodaj wydarzeniem by\u0142o otwarcie w 1928 r. poczty w Sadownem.\u00a0Ko\u0144czy\u0142o to zbyt przed\u0142u\u017caj\u0105cy si\u0119 okres, kiedy wo\u017any gminny, tzw. st\u00f3jka, raz lub dwa razy w tygodniu w\u0119drowa\u0142 do \u0141ochowa, sk\u0105d przywozi\u0142 w torbie poczt\u0119 dla ca\u0142ej gminy: przesy\u0142ki urz\u0119dowe, gar\u015b\u0107 gazet, listy prywatne. Wszystko to potem so\u0142tysi raz w tygodniu roznosili do swoich wsi. Otwarcie poczty stanowi\u0142o dla ca\u0142ego regionu zasadniczy prze\u0142om w \u0142\u0105czno\u015bci ze \u015bwiatem.<\/p>\n<p>Stan dr\u00f3g nie zmieni\u0142 si\u0119 poza tym, \u017ce odbudowano most na Bugu w P\u0142atkownicy.\u00a0Odbudowano r\u00f3wnie\u017c budynek na stacji kolejowej, kt\u00f3rej nazwa zosta\u0142a zmieniona na Sadowne, zamiast dawniej Zieleniec.<\/p>\n<div id=\"attachment_14445\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali52.jpg\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-14445\" class=\"wp-image-14445 size-medium\" src=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali52-300x253.jpg\" width=\"300\" height=\"253\" srcset=\"https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali52-300x253.jpg 300w, https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali52.jpg 500w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-14445\" class=\"wp-caption-text\">Stra\u017cacy przy remizie w Wilczog\u0119bach<\/p><\/div>\n<p>W 1921 r. przeprowadzono powszechny spis ludno\u015bci\u2026\u00a0Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce w ci\u0105gu prawie stu lat ludno\u015b\u0107 regionu sadowie\u0144skiego wzros\u0142a wi\u0119cej ni\u017c trzykrotnie. Przyby\u0142y nowe, ludne wsie, rozwin\u0119\u0142y si\u0119, aczkolwiek w mniejszym stopniu, wsie dawne. Poprawi\u0142y si\u0119 warunki mieszkaniowe, bowiem przyrost budynk\u00f3w mieszkalnych by\u0142 wy\u017cszy ni\u017c ludno\u015bci. Rozros\u0142o si\u0119 szczeg\u00f3lnie Sadowne, kt\u00f3re sta\u0142o si\u0119 du\u017c\u0105, ludn\u0105 osad\u0105, rzeczywistym o\u015brodkiem dla ca\u0142ego regionu: liczba budynk\u00f3w mieszkalnych z 26 w 1822 r. powi\u0119kszy\u0142a si\u0119 do 178 w 1921 r. Tu znajdowa\u0142y si\u0119: urz\u0105d gminny, du\u017ca szko\u0142a, powsta\u0142 cotygodniowy lokalny targ. Polacy w gminie Sadowne stanowili 82,2%, Niemc\u00f3w by\u0142o 13,4%, a \u017byd\u00f3w 5,1%.<\/p>\n<p>Drugi powszechny spis ludno\u015bci przeprowadzony zosta\u0142 w roku 1931.\u00a0W ci\u0105gu lat dziesi\u0119ciu liczba ludno\u015bci w gminie zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 o dalsze 11%. Gdy w 1921r. sama gmina Sadowne liczy\u0142a 6924 os\u00f3b, spis z 1931 r. wykaza\u0142 7724 osoby.<\/p>\n<div id=\"attachment_14446\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali53.jpg\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-14446\" class=\"wp-image-14446 size-medium\" src=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali53-300x188.jpg\" width=\"300\" height=\"188\" srcset=\"https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali53-300x188.jpg 300w, https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali53.jpg 500w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-14446\" class=\"wp-caption-text\">Do\u017cynki urz\u0105dzone przez Ko\u0142o M\u0142odzie\u017cy Wiejskiej \u201eWici\u201d w Wilczog\u0119bach w 1936 r.<\/p><\/div>\n<p>Stra\u017c po\u017carna w Wilczog\u0119bach \u2013 1937 r.Odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci usun\u0119\u0142o przeszkody dla rozwoju \u017cycia spo\u0142ecznego i o\u015bwiatowego.\u00a0Z nowych mo\u017cliwo\u015bci skorzysta\u0142a przede wszystkim m\u0142odzie\u017c. Powstawa\u0142y wi\u0119c ko\u0142a m\u0142odzie\u017cy, ona te\u017c odgrywa\u0142a g\u0142\u00f3wn\u0105 rol\u0119 w stra\u017cach po\u017carnych, kt\u00f3re zak\u0142adano z pilnych wzgl\u0119d\u00f3w gospodarczych. I ko\u0142a m\u0142odzie\u017cy, i stra\u017ce po\u017carne prowadzi\u0142y \u017cyw\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturaln\u0105, zazwyczaj by\u0142y to najruchliwsze, je\u015bli nie jedyne organizacje spo\u0142eczne. Organizowa\u0142y wi\u0119c amatorskie przedstawienia teatralne po\u0142\u0105czone z zabawami i loteriami fantowymi, z kt\u00f3rych dochody przeznaczano na cele spo\u0142eczne. Prowadzone by\u0142y dokszta\u0142caj\u0105ce kursy wieczorowe, odbywa\u0142y si\u0119 spotkania i wycieczki. Do najaktywniejszych \u015brodowisk pod tym wzgl\u0119dem nale\u017ca\u0142y Sadowne, Wilczog\u0119by i Ko\u0142odzi\u0105\u017c.<\/p>\n<div id=\"attachment_14444\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali51.jpg\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-14444\" class=\"wp-image-14444 size-medium\" src=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali51-300x178.jpg\" width=\"300\" height=\"178\" srcset=\"https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali51-300x178.jpg 300w, https:\/\/info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/pisali51.jpg 500w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-14444\" class=\"wp-caption-text\">Stra\u017c po\u017carna w Wilczog\u0119bach \u2013 1937 r.<\/p><\/div>\n<p>Mniej wi\u0119cej oko\u0142o 1925 r. rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 akcja tworzenia szk\u00f3\u0142 wy\u017cej zorganizowanych drog\u0105 \u0142\u0105czenia szk\u00f3\u0142 o jednym nauczycielu\u2026\u00a0Pr\u00f3cz Sadownego by\u0142y widoki na za\u0142o\u017cenie szk\u00f3\u0142 o siedmiu klasach w Grabinach i Ko\u0142odzi\u0105\u017cu. Rozw\u00f3j szkolnictwa zosta\u0142 jednak zahamowany\u2026 Nie znalaz\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c fundusze na budow\u0119 szk\u00f3\u0142. Mie\u015bci\u0142y si\u0119 one w wynaj\u0119tych izbach wiejskich, nie przystosowanych do tego celu, w dodatku rozproszonych, jak w Sadownem, w wielu punktach\u2026 W latach 1932-1933 rozpocz\u0119to budow\u0119 szko\u0142y w Sadownem\u2026 W 1934 r. oddany zosta\u0142 do u\u017cytku parter w nowym budynku, w latach nast\u0119pnych pi\u0119tro. Drugie pi\u0119tro zosta\u0142o nadbudowane podczas okupacji. Drewniany budynek szkolny wzniesiono te\u017c przed wojn\u0105 w Grabinach.<\/p>\n<p><strong>\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/strong><\/p>\n<p><em>Nad Bugiem Ugoszcz\u0105 Wil\u0105cz\u0105,<\/em>\u00a0Tomasz Szczechura, Ludowa Sp\u00f3\u0142dzielnia Wydawnicza, 1967 (pozycja ksi\u0105\u017ckowa dost\u0119pna w zbiorach Gminnej Biblioteki Publicznej w Sadownem)<\/p>\n<p>www.tpzs.republika.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8230;mi\u0119dzywojenne.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,1973,31],"tags":[2283,101,25],"class_list":["post-14439","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-newsy","category-pisali-o-sadownem","category-historia-gminy","tag-dwudziestolecie-miedzywojenne","tag-historia-gminy-sadowne","tag-sadowne"],"views":3527,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14439","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14439"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14439\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14449,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14439\/revisions\/14449"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14439"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14439"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14439"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}