{"id":14930,"date":"2023-02-13T16:00:29","date_gmt":"2023-02-13T15:00:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.infosadowne.boo.pl\/?p=14930"},"modified":"2023-02-13T16:13:08","modified_gmt":"2023-02-13T15:13:08","slug":"zapusty","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/info.sadowne.pl\/?p=14930","title":{"rendered":"Warto przypomnie\u0107 \u201eZapusty\u201d w wykonaniu „Sadowianek”"},"content":{"rendered":"

\"\"Niedziela 19 lutego 2017 roku i Zesp\u00f3\u0142 \u015apiewaczy \u201eSadowianki\u201d w programie tematycznym \u201eZapusty\u201d.<\/strong><\/p>\n

S\u0142owo \u201ekarnawa\u0142\u201d pochodzi od w\u0142oskiego carne vale, czyli \u201emi\u0119so, \u017cegnaj\u201d. St\u0105d powsta\u0142a polska nazwa karnawa\u0142u: \u201emi\u0119sopust\u201d lub \u201ezapusty\u201d.<\/p>\n

Pocz\u0105tki karnawa\u0142owych zabaw, po\u0142\u0105czonych z przebieraniem si\u0119, si\u0119gaj\u0105 w Europie Zachodniej czas\u00f3w \u015bredniowiecza, sk\u0105d przyw\u0119drowa\u0142y do Polski i zaowocowa\u0142y powstaniem przebogatej obrz\u0119dowo\u015bci, wyros\u0142ej na gruncie narodowych i ludowych zwyczaj\u00f3w. W miastach urz\u0105dzano w najpi\u0119kniejszych salach, np. ratuszowych, bale karnawa\u0142owe, kt\u00f3re cz\u0119sto by\u0142y balami maskowymi, natomiast w prywatnych mieszcza\u0144skich domach – pota\u0144c\u00f3wki.
\nSzczeg\u00f3lnie huczne by\u0142y zapusty w dworach szlacheckich i magnackich. Faktycznie od jad\u0142a i napitk\u00f3w ugina\u0142y si\u0119 sto\u0142y. Urz\u0105dzano kuligi z pochodniami, odwiedzano si\u0119 wzajemnie w\u015br\u00f3d s\u0105siad\u00f3w. Ta\u0144ce trwa\u0142y przez ca\u0142e noce do bia\u0142ego rana.<\/p>\n

W czasie karnawa\u0142u popularne by\u0142y korowody przebiera\u0144c\u00f3w. Na wsiach ma\u0142opolskich i lubelskich grupy przebiera\u0144c\u00f3w – \u201edziady zapustowe\u201d z muzyk\u0105 i \u015bpiewem odwiedza\u0142y domy dziewcz\u0105t i m\u0142odych m\u0119\u017cczyzn, kt\u00f3rych wy\u015bmiewano za pozostawanie w stanie bez\u017cennym, a nawet \u017cartobliwie \u201ekarano\u201d.
\nZe \u015bwi\u0119tem Matki Bo\u017cej Gromnicznej ko\u0144czy si\u0119 w Polsce okres \u015bpiewania kol\u0119d, trzymania choinek i \u017c\u0142\u00f3bk\u00f3w. W ostatnie dni zapustne, zwane diabelskimi lub ostatkami, zabawom i jedzeniu nie by\u0142o umiaru. Raczono si\u0119 t\u0142ustymi s\u0142odko\u015bciami – racuchami, blinami i pampuchami oraz ciastem nadziewanym s\u0142onin\u0105 i sma\u017conym na smalcu. St\u0105d pochodzi tradycja t\u0142ustego czwartku, kt\u00f3ry rozpoczyna\u0142 t\u0142usty tydzie\u0144, wie\u0144cz\u0105cy karnawa\u0142. Dzi\u015b z bogactwa dawnych obyczaj\u00f3w pozosta\u0142 tylko t\u0142usty czwartek, w kt\u00f3rym kr\u00f3luj\u0105 na naszych sto\u0142ach p\u0105czki i faworki, czyli chrust. Ostatnim dniom karnawa\u0142u nadano odr\u0119bne nazwy: mi\u0119sopustny (t\u0142usty) czwartek, smalcowa (zapustna) niedziela, ostatkowy (b\u0142\u0119kitny) poniedzia\u0142ek i ostatni (zapustny) wtorek. Podczas ostatnich trzech dni zapust\u00f3w, zar\u00f3wno kobiety, jak i m\u0119\u017cczy\u017ani przebierali si\u0119 w stroje r\u00f3\u017cnych postaci, zwierz\u0105t lub maszkar, a napotkanym osobom wr\u0119czali zielone bukiety z ga\u0142\u0105zek drzew le\u015bnych.
\nWe wtorek zapustny, dzie\u0144 przed Popielcem, m\u0142odzie\u017c z ca\u0142ej wsi zbiera\u0142a si\u0119 w gospodzie, by weso\u0142o zako\u0144czy\u0107 mi\u0119sopust. W litewskiej tradycji ludowej w trakcie zabawy przybywa\u0142y dwie postacie: Konopiasty i S\u0142oninowy. Symbolizowa\u0142y okres postu i czas jedzenia mi\u0119sa. Dwaj przeciwnicy staczali z sob\u0105 walk\u0119, kt\u00f3r\u0105 z za\u0142o\u017cenia wygrywa\u0142 Konopiasty, a to oznacza\u0142o zakaz spo\u017cywania posi\u0142k\u00f3w mi\u0119snych. Punktualnie o p\u00f3\u0142nocy rozsypywano na pod\u0142odze popi\u00f3\u0142 – i tak rozpoczyna\u0142 si\u0119 Wielki Post.<\/p>\n

Tradycje karnawa\u0142owe, kt\u00f3re kryj\u0105 si\u0119 pod nazw\u0105 \u201ezapusty\u201d w niedzielne po\u0142udnie 19 lutego 2017 roku przedstawi\u0142 mieszka\u0144com Sadownego Zesp\u00f3\u0142 \u015apiewaczy \u201eSadowianki\u201d.<\/strong> Przy pe\u0142nej Sali OSP Sadowne nasi arty\u015bci zaprezentowali w ponad godzinnym spektaklu s\u0142owno \u2013 muzycznych esencj\u0119 tradycji zapustowych, pocz\u0105wszy od barwnego korowodu, poprzez humorystyczne scenki i pie\u015bni okresu zapustowego, a sko\u0144czywszy na ukazaniu biesiady wiejskiej. Przepi\u0119kna i weso\u0142a inscenizacja wzbudzi\u0142a zachwyt przyby\u0142ych widz\u00f3w, w imieniu kt\u00f3rych artystom podzi\u0119kowa\u0142 s\u0142owem i symboliczn\u0105 r\u00f3\u017c\u0105 W\u00f3jt Gminy Sadowne p. Waldemar Cyran. W Gminnym O\u015brodku Kultury w Sadownem odby\u0142o si\u0119 te\u017c spotkanie przy herbatce, bo to przecie\u017c i okazja nie byle jaka \u2013 44-lecie Zespo\u0142u \u015apiewaczego \u201eSadowianki\u201d (przypominamy, \u017ce w roku 2023 obchodzimy 50-t\u0105 rocznic\u0119 powstania Zespo\u0142u „Sadowianki”).<\/p>\n

W imieniu wszystkich widz\u00f3w dzi\u0119kujemy za prezentacj\u0119 tradycji i wykwintnej sztuki aktorskiej w jednym. Do kolejnego spotkania!<\/p>\n

Zdj\u0119cia w galerii Google>>><\/strong><\/span><\/a><\/p>\n

Zobacz te\u017c film>>><\/strong><\/a><\/span><\/p>\n

Tekst\/foto: <\/strong>S\u0142awek Chyli\u0144ski<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/strong> www.niedziela.pl<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Niedziela 19 lutego 2017 roku i Zesp\u00f3\u0142 \u015apiewaczy \u201eSadowianki\u201d w programie tematycznym \u201eZapusty\u201d.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,91,6],"tags":[169,2348,960],"class_list":["post-14930","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-newsy","category-gminny-osrodek-kultury","category-kultura-rozrywka-edukacja","tag-gminny-osrodek-kultury-w-sadownem","tag-zapusty-w-sadownem","tag-zespol-spiewaczy-sadowianki"],"views":6801,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14930","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14930"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14930\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27145,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14930\/revisions\/27145"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14930"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14930"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14930"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}