{"id":31255,"date":"2026-02-06T17:13:40","date_gmt":"2026-02-06T16:13:40","guid":{"rendered":"http:\/\/info.sadowne.pl\/?p=31255"},"modified":"2026-02-06T17:13:40","modified_gmt":"2026-02-06T16:13:40","slug":"2-lutego-obchodzimy-swiatowy-dzien-mokradel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/info.sadowne.pl\/?p=31255","title":{"rendered":"2 lutego obchodzimy \u015awiatowy Dzie\u0144 Mokrade\u0142"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Zmiany klimatu, szczeg\u00f3lnie dotkliwe w ostatnich latach, przynosz\u0105 nam m.in. d\u0142ugotrwa\u0142e susze i upa\u0142y trudne do wytrzymania. Coraz cz\u0119\u015bciej wysychaj\u0105 studnie, a w gminnych wodoci\u0105gach brakuje wody (jak np. w gminie \u0141omazy). <\/strong><\/p>\n

Mokrad\u0142a, bagna, podmok\u0142e \u0142\u0105ki nale\u017cy chroni\u0107 (i odtwarza\u0107!), bo to one b\u0119d\u0105 os\u0142abia\u0107 skutki zmian klimatu. Zniszczone i osuszone mokrad\u0142a przyspiesz\u0105 za\u015b proces zmian klimatycznych.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Podmok\u0142e tereny na Mazowszu. Fot. Magdalena Gromek-Kowalczyk<\/p><\/div>\n

Czemu obszary podmok\u0142e s\u0105 tak wa\u017cne szczeg\u00f3lnie teraz? Zmiany klimatu w Polsce to m.in. intensywne, gwa\u0142towne burze i opady deszczu, przeplatane d\u0142ugotrwa\u0142ymi okresami suszy. Gleba, np. rolnicza, po d\u0142ugim okresie suszy jest jak ubita skorupa \u2013 nie jest w stanie przyj\u0105\u0107 takiej ilo\u015bci deszczu w kr\u00f3tkim czasie. Deszcz, kt\u00f3ry spada gwa\u0142townie i szybko nie spe\u0142nia swojej roli, bo nie nawadnia gleby. W rezultacie dochodzi do szybkiego sp\u0142ywania wody opadowej rowami melioracyjnymi, a kiedy woda w rowach si\u0119 nie mie\u015bci, dochodzi do podtopie\u0144 czy powodzi. Te zjawiska szczeg\u00f3lnie widoczne i gro\u017ane s\u0105 w zabetonowanych miastach, ale ubita, wysuszona gleba na obszarach wiejskich, po tygodniach pal\u0105cego s\u0142o\u0144ca nie r\u00f3\u017cni si\u0119 zbytnio od miejskiego betonu.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Podmok\u0142e tereny na Mazowszu. Fot. Magdalena Gromek-Kowalczyk<\/p><\/div>\n

Z nawa\u0142nicami doskonale radz\u0105 sobie bagna, wilgotne \u0142\u0105ki i lasy, bo gromadz\u0105 nadmiar deszczu. Te tereny potrafi\u0105 ch\u0142on\u0105\u0107 ogromne ilo\u015bci wody, jak g\u0105bka. Pe\u0142ni\u0105 zatem funkcje retencyjne na danym terenie, chroni\u0105 przed powodziami. Podczas kolejnej suszy za\u015b woda z mokrade\u0142, \u0142\u0105k i las\u00f3w zasila podziemne punkty czerpania wody, z kt\u00f3rych korzystamy my wszyscy. Ma\u0142o tego \u2013 bagienne pod\u0142o\u017ce, torf na mokrad\u0142ach dzia\u0142a jak filtr, kt\u00f3ry poch\u0142ania szkodliwe toksyny, pestycydy rolnicze i odpady przemys\u0142owe w wody. Woda przefiltrowana przez mokrad\u0142o jest po prostu zdrowsza.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Podmok\u0142e tereny na Mazowszu. Fot. Magdalena Gromek-Kowalczyk<\/p><\/div>\n

Bagna nale\u017cy chroni\u0107, ale dodatkowo odtwarza\u0107 je. I dzieje si\u0119 to ju\u017c w krajach Europy Zachodniej, kt\u00f3ra tak\u017ce boryka si\u0119 z problemem wody pitnej. \u201eWoda w odtworzonych bagnach mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 warto\u015b\u0107 nawet 60 mln euro rocznie. Zyski p\u0142yn\u0105ce z retencji wody s\u0105 wy\u017csze ni\u017c koszty dzia\u0142a\u0144 zmierzaj\u0105cych do odtworzenia mokrade\u0142\u201d \u2013 wykazali naukowcy z SGGW, kt\u00f3rzy badali dorzeczne litewskiego Niemna. W Polsce osuszyli\u015bmy oko\u0142o 90% bagien zmieniaj\u0105c je w tereny rolnicze i lasy gospodarcze. Je\u015bli chcemy mie\u0107 wod\u0119 w kranie, chcemy utrzyma\u0107 jej cen\u0119, to najlepszym rozwi\u0105zaniem jest ochrona tego co mamy, a dodatkowo odtwarzanie tego, co zosta\u0142o przekszta\u0142cone na obszary rolnicze. Czyli dosadnie m\u00f3wi\u0105c \u2013 nale\u017cy nawadnia\u0107 to, co zosta\u0142o odwodnione.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Podmok\u0142e tereny na Mazowszu. Fot. Magdalena Gromek-Kowalczyk<\/p><\/div>\n

Obszary podmok\u0142e maj\u0105 jeszcze jedn\u0105, bezcenn\u0105 funkcj\u0119. \u017bycie w ich pobli\u017cu w czasie tropikalnych upa\u0142\u00f3w, jakie obserwujemy w Polsce od kilku lat, jest bardziej zno\u015bne. Tereny mokre i zielone sch\u0142adzaj\u0105 temperatur\u0119 powietrza wok\u00f3\u0142 siebie oraz nawil\u017caj\u0105 je. Po drugie \u2013 mokrad\u0142a dos\u0142ownie \u201egeneruj\u0105\u201d opady. Wyparowana woda wr\u00f3ci do nas w postaci deszczu (w tym opad\u00f3w konwekcyjnych, np. kr\u00f3tkotrwa\u0142ych letnich burz), ale te\u017c mgie\u0142, czy rosy. W obliczu zmian klimatu, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 si\u0119 nasila\u0107, ochrona teren\u00f3w zielonych i mokrych jest konieczno\u015bci\u0105, a nie fanaberi\u0105 \u201eekowariat\u00f3w\u201d.<\/p>\n

**<\/p>\n

\u015awiatowy Dzie\u0144 Mokrade\u0142 jest obchodzony w rocznic\u0119 podpisania 2 lutego 1971 roku w ira\u0144skim mie\u015bcie Ramsar konwencji o obszarach wodno-b\u0142otnych maj\u0105cych znaczenie mi\u0119dzynarodowe, zw\u0142aszcza jako \u015brodowisko \u017cycia ptactwa wodnego (zwanej te\u017c Konwencj\u0105 Ramsarsk\u0105). W Polsce dzia\u0142a Centrum Ochrony Mokrade\u0142, stworzone m.in. przez naukowc\u00f3w z Wydzia\u0142u Biologii oraz Wydzia\u0142u Geografii Uniwersytetu Warszawskiego. Ka\u017cdego roku Centrum organizuje kilkudniow\u0105 konferencj\u0119 po\u015bwi\u0119con\u0105 mokrad\u0142om. Podobnie by\u0142o w tym roku. Transmisja z wydarzenia, kt\u00f3re odby\u0142o si\u01191 lutego, dost\u0119pna jest tutaj: https:\/\/www.facebook.com\/events\/852885317726599\/?locale=pl_PL<\/a><\/strong><\/span><\/p>\n

***<\/p>\n

Tekst\/foto:<\/strong> Magdalena Gromek-Kowalczyk<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/strong> www.witrynawiejska.org.pl<\/a><\/strong><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zmiany klimatu, szczeg\u00f3lnie dotkliwe w ostatnich latach, przynosz\u0105 nam m.in. d\u0142ugotrwa\u0142e susze i upa\u0142y trudne do wytrzymania. Coraz cz\u0119\u015bciej wysychaj\u0105 studnie, a w gminnych wodoci\u0105gach brakuje wody (jak np. w gminie \u0141omazy).<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,1,4125,3958],"tags":[2982,3988,2622,4355],"class_list":["post-31255","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-newsy","category-inne","category-ekologia","category-przyroda","tag-ekologia","tag-magdalena-gromek-kowalczyk","tag-razny","tag-witryna-wiejska"],"views":349,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31255","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31255"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31255\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31261,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31255\/revisions\/31261"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31255"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=31255"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=31255"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}