{"id":4783,"date":"2025-09-02T15:00:14","date_gmt":"2025-09-02T13:00:14","guid":{"rendered":"http:\/\/www.infosadowne.boo.pl\/?p=4783"},"modified":"2025-09-02T15:29:04","modified_gmt":"2025-09-02T13:29:04","slug":"polecamy-aronie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/info.sadowne.pl\/?p=4783","title":{"rendered":"Polecamy aroni\u0119"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-thumbnail wp-image-3065\" src=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/08\/2013.08.29-180x130.jpg\" alt=\"2013.08.29\" width=\"180\" height=\"130\" \/>Krzew aronii, kt\u00f3rej ojczyzn\u0105 s\u0105 wschodnie rejony Ameryki P\u00f3\u0142nocnej, dorasta do wysoko\u015bci 2,5 m i osi\u0105ga \u015brednic\u0119 od 1,5 do 2,0 m. <!--more-->Kwitnienie rozpoczyna w drugiej po\u0142owie maja, a owoce w baldachogronach, koloru czarnego, posiadaj\u0105 lekki nalot woskowy i \u015brednic\u0119 8-12 mm.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Krzew mo\u017ce wydawa\u0107 swoje owoce nawet przez ponad 20 lat, a u\u017cytkowa\u0107 je mo\u017cna zar\u00f3wno w stanie \u015bwie\u017cym, jak te\u017c w postaci przetwor\u00f3w. W naszych warunkach zbi\u00f3r owocu nast\u0119puje pod koniec sierpnia lub na pocz\u0105tku wrze\u015bnia \u2013 owoce mo\u017cna przetworzy\u0107 natychmiast lub sch\u0142odzi\u0107 do temperatury +2 st. C i przechowywa\u0107 przez wiele tygodni (do przetworzenia na sok warto przemrozi\u0107 je przez kilka dni w zamra\u017calniku).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Poniewa\u017c aronia zawiera antocyjany, czyli zwi\u0105zki zwalczaj\u0105ce wolne rodniki, (kt\u00f3re s\u0105 te\u017c w czerwonym winie typu Cabernet)\u00a0chroni zdecydowanie organizm przed nowotworami.<\/strong> To jedno z najta\u0144szych \u017ar\u00f3de\u0142 produkt\u00f3w antynowotworowych. Ma te\u017c w sk\u0142adzie wiele wa\u017cnych witamin:. A, C, E, P i biopierwiastk\u00f3w, a tak\u017ce b\u0142onnik i pektyny (kt\u00f3rego notorycznie spo\u017cywamy za ma\u0142o). Dzi\u0119ki temu te\u017c w\u0142a\u015bnie\u00a0<b>usprawnia przemian\u0119 materii i poprawia gospodark\u0119 t\u0142uszczami<\/b> (o w\u0142a\u015bciwo\u015bciach aronii i jej wykorzystaniu piszemy na stronie: <span style=\"color: #0000ff;\"><strong><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/?p=3064\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u201eCo z aronii i&#8230; pigwy?<\/a><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-full wp-image-3294\" src=\"http:\/\/www.info.sadowne.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/10\/2013.10.03.2.jpg\" alt=\"2013.10.03.2\" width=\"299\" height=\"220\" \/><strong>Na naszym terenie mo\u017cna swobodnie uprawia\u0107 aroni\u0119, gdy\u017c posiada ona zdolno\u015bci przystosowania si\u0119 do ka\u017cdego \u015brodowiska.<\/strong> Przy sadzeniu krzewu nale\u017cy jedynie pami\u0119ta\u0107, i\u017c wymaga on dobrego o\u015bwietlenia, a tak\u017ce w miar\u0119 \u017cyznej gleby, natomiast toleruje zar\u00f3wno niski, jak i g\u0142\u0119boki poziom w\u00f3d gruntowych. Ujemnie na jej wzrost i owocowanie mog\u0105 wp\u0142yn\u0105\u0107 d\u0142ugotrwa\u0142e susze, dlatego te\u017c w okresie niedostatku wody oraz wzrostu owoc\u00f3w i przed ich zbiorem wskazane jest podlewanie krzew\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>W trakcie uprawy aronii trzeba zwraca\u0107 uwag\u0119 na wygl\u0105d krzewu, co jest zwi\u0105zane z wyborem sposobu nawo\u017cenia.<\/strong> Zewn\u0119trzn\u0105 oznak\u0105 dostatecznej ilo\u015bci substancji pokarmowych jest ciemna barwa du\u017cych li\u015bci, g\u0119ste ich u\u0142o\u017cenie na p\u0119dzie i du\u017ce przyrosty krzewu. Li\u015bcie drobne i jasne \u015bwiadcz\u0105 o braku sk\u0142adnik\u00f3w w glebie lub zbytnim zag\u0119szczeniu krzew\u00f3w, przemarzni\u0119ciu korzeni lub suszy. Aroni\u0119, tak jak inne ro\u015bliny, mo\u017cemy wspomaga\u0107 nawozami naturalnymi (organicznymi), b\u0105d\u017a mineralnymi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Krzewom aronii na naszym terenie nie zagra\u017caj\u0105 szkodniki ani choroby<\/strong> \u2013 m\u0142ode p\u0119dy mog\u0105 jedynie atakowa\u0107 sporadycznie mszyce lub g\u0105sienice zjadaj\u0105ce li\u015bcie (likwiduje je pojedynczy oprysk \u015brodkiem owadob\u00f3jczym).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Aronia owocuje zar\u00f3wno na p\u0119dach jednorocznych, jak i starszych 3-5 letnich, na kt\u00f3rych wydaje kr\u00f3tkop\u0119dy.<\/strong> Po jej posadzeniu skracamy p\u0119dy \u015brednio o 1\/3 i usuwamy ca\u0142kowicie p\u0119dy pok\u0142adaj\u0105ce si\u0119 na ziemi. W nast\u0119pnych latach wycinamy p\u0119dy krzywe i le\u017c\u0105ce na ziemi, pozostawiaj\u0105c p\u0119dy rosn\u0105ce pionowo lub uko\u015bnie. Krzew mo\u017cna pozostawi\u0107 do swobodnego rozrostu, natomiast w przypadku braku miejsca, wycinamy co roku 3-4 najstarsze i najgrubsze p\u0119dy, zast\u0119puj\u0105c je tak\u0105 sam\u0105 liczb\u0105 p\u0119d\u00f3w jednorocznych. Ci\u0119cie takie mo\u017cna wykonywa\u0107 zar\u00f3wno wiosn\u0105, jak i latem, ale uwa\u017cajmy przy wiosennym ci\u0119ciu, aby skr\u00f3cenie p\u0119d\u00f3w zbyt wysokiego krzewu nie sko\u0144czy\u0142o si\u0119 brakiem owoc\u00f3w na tych p\u0119dach w danym sezonie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Tekst\/foto:<\/strong> S\u0142awek Chyli\u0144ski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Krzew aronii, kt\u00f3rej ojczyzn\u0105 s\u0105 wschodnie rejony Ameryki P\u00f3\u0142nocnej, dorasta do wysoko\u015bci 2,5 m i osi\u0105ga \u015brednic\u0119 od 1,5 do 2,0 m.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,414],"tags":[364,479],"class_list":["post-4783","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-newsy","category-w-ogrodzie","tag-aronia","tag-w-ogrodzie-2"],"views":3980,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4783","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4783"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4783\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30462,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4783\/revisions\/30462"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4783"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4783"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/info.sadowne.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4783"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}